Nhiều người khi làm nội thất thường thắc mắc ván dăm có sơn được không, đặc biệt khi muốn làm tủ màu trắng, quầy shop hoặc nội thất theo màu riêng. Thực tế, ván dăm hoàn toàn có thể sơn được. Nhưng đây không phải là vật liệu tối ưu cho hoàn thiện sơn như MDF.
Nếu hiểu đúng đặc điểm vật liệu và chọn đúng cách hoàn thiện, ván dăm vẫn là giải pháp phù hợp cho nhiều hạng mục nội thất phổ thông, tối ưu chi phí.

Ván dăm có sơn được không?
Câu trả lời là có. Ván dăm có thể sơn giống nhiều loại gỗ công nghiệp khác. Tùy nhu cầu sử dụng, xưởng có thể dùng:
- sơn PU
- sơn NC
- sơn màu
- sơn bóng hoặc sơn mờ
- sơn giả vân gỗ
Tuy nhiên, khác với MDF, bề mặt ván dăm okal không mịn hoàn toàn vì cấu tạo gồm các dăm gỗ ép lại với nhau. Nếu sơn trực tiếp mà không xử lý kỹ, bề mặt rất dễ bị sần, lộ hạt dăm hoặc hút sơn không đều.
Đặc biệt phần cạnh ván là nơi dễ phát sinh lỗi nhất vì mép ván dăm hút sơn rất mạnh. Thợ thường phải xử lý nhiều bước như bả matit, chà nhám và sơn lót kỹ thì mới đạt được độ hoàn thiện tương đối đẹp.

Sơn trên ván dăm để làm gì?
Việc sơn trên ván dăm chủ yếu nhằm mục đích tạo màu sắc và tăng tính thẩm mỹ cho nội thất. Một số trường hợp cần sơn để:
- làm nội thất theo màu thiết kế riêng
- tạo bề mặt bóng hoặc mờ
- giả màu gỗ tự nhiên
- đồng bộ màu theo không gian
- che bề mặt dăm gỗ thô
Ví dụ thực tế có thể thấy ở:
- tủ sơn trắng
- quầy shop màu đen nhám
- kệ trưng bày theo màu thương hiệu
- các hạng mục nội thất cần phối màu riêng
Tuy nhiên trong nội thất hiện đại, nhu cầu sơn trực tiếp lên ván dăm không còn phổ biến như trước. Phần lớn các xưởng hiện nay sẽ ưu tiên dùng ván dăm phủ Melamine hoặc Laminate vì bề mặt đã hoàn thiện sẵn, đẹp đồng đều và tiết kiệm thời gian sản xuất hơn rất nhiều.
Quy trình sơn ván dăm thường phức tạp hơn nhiều người nghĩ
Để hoàn thiện một sản phẩm ván dăm sơn đẹp, xưởng phải xử lý khá nhiều công đoạn. Đầu tiên là chà nhám để làm phẳng bề mặt và giảm độ sần của lớp dăm gỗ. Sau đó phải bả matit nhằm che lỗ rỗ và xử lý phần cạnh ván.

Tiếp theo là sơn lót để hạn chế tình trạng hút sơn và tăng độ bám cho lớp sơn phủ. Cuối cùng mới đến lớp sơn hoàn thiện theo màu sắc hoặc hiệu ứng mong muốn.
Nếu làm không kỹ, bề mặt rất dễ:
- lộ hạt dăm
- bị rỗ cạnh
- sơn không đều màu
- bong cạnh sau thời gian sử dụng
Đó là lý do chi phí hoàn thiện sơn trên ván dăm đôi khi cao hơn nhiều người nghĩ.
Tham khảo: Tuổi thọ thực tế của ván dăm là bao lâu?

Nhược điểm của ván dăm khi sơn
Dù có thể sơn được nhưng ván dăm vẫn tồn tại khá nhiều hạn chế nếu so với MDF hoặc các dòng ván phủ bề mặt sẵn.
Bề mặt không đẹp bằng MDF
Điểm dễ thấy nhất là độ mịn. MDF có cấu trúc sợi gỗ mịn nên khi sơn sẽ cho bề mặt phẳng và đều hơn. Trong khi đó ván dăm dễ lộ hạt, đặc biệt với các màu sáng hoặc sơn bóng.
Nếu yêu cầu bề mặt cao cấp, độ bóng sâu hoặc hoàn thiện kiểu showroom thì MDF thường phù hợp hơn.

Mép ván hút sơn mạnh
Cạnh ván dăm là phần khá yếu:
- dễ hút sơn
- dễ rỗ
- khó xử lý đẹp hoàn toàn
Muốn cạnh đẹp, thợ phải xử lý nhiều lần bằng matit và sơn lót. Điều này làm tăng công hoàn thiện đáng kể.
Chi phí hoàn thiện cao
Nhiều người nghĩ dùng ván dăm rồi sơn sẽ tiết kiệm hơn MDF, nhưng thực tế chưa chắc. Vì để đạt bề mặt đẹp, xưởng phải tốn khá nhiều công:
- chà nhám
- bả
- sơn lót
- sơn phủ nhiều lớp
Trong nhiều trường hợp, tiền hoàn thiện sơn còn cao hơn giá trị tấm ván.
Tham khảo: So sánh ván dăm và MDF – Nên chọn loại nào tốt cho nội thất?
Dễ phồng nếu gặp nước
Nếu lớp sơn bị trầy hoặc cạnh ván hở, nước có thể ngấm vào bên trong làm phần dăm gỗ nở ra. Tình trạng này thường gặp ở:
- chân tủ
- khu vực bếp
- gần nhà vệ sinh
Với môi trường ẩm, nên ưu tiên ván dăm chống ẩm hoặc các vật liệu chịu ẩm tốt hơn tùy nhu cầu sử dụng.

Độ bền lớp sơn không quá tối ưu
Sau thời gian dài sử dụng, nếu thi công không tốt có thể xuất hiện tình trạng:
- nứt chân chim
- bong cạnh
- hở mối nối
- xuống màu bề mặt
Đây là lý do nội thất ván dăm sơn hiện nay không còn phổ biến như trước.
Vì sao hiện nay ít người sơn ván dăm?
Trong sản xuất nội thất hiện đại, phần lớn xưởng chọn ván dăm phủ Melamine thay vì sơn trực tiếp. Lý do rất đơn giản:
- bề mặt có sẵn
- màu sắc đồng đều
- thi công nhanh
- ít lỗi hơn
- giá hợp lý hơn hoàn thiện sơn
Các sản phẩm như:
- tủ quần áo
- bàn học
- nội thất chung cư
- nội thất văn phòng
hiện nay đa số đều dùng ván phủ Melamine thay vì sơn PU truyền thống.
Đây cũng là dòng sản phẩm phổ biến tại các xưởng nội thất công nghiệp vì phù hợp sản xuất hàng loạt và tối ưu chi phí.
Khi nào nên sơn ván dăm?
Ván dăm sơn vẫn phù hợp trong một số trường hợp như:
- nội thất giá rẻ
- quầy tạm
- công trình cần màu riêng
- hạng mục không yêu cầu hoàn thiện quá cao
Ngược lại, nếu cần:
- bề mặt sơn đẹp
- độ bóng cao
- CNC tạo hình
- nội thất cao cấp
thì MDF thường là lựa chọn phù hợp hơn.
Kết luận
Ván dăm hoàn toàn có thể sơn được, nhưng để đạt độ hoàn thiện đẹp cần xử lý bề mặt khá kỹ. So với MDF, ván dăm có nhiều hạn chế hơn về độ mịn, khả năng ăn sơn và độ bền cạnh ván.
Đó cũng là lý do hiện nay phần lớn nội thất ván dăm trên thị trường đều chuyển sang dùng các dòng phủ Melamine hoặc Laminate thay vì sơn trực tiếp. Giải pháp này giúp tối ưu chi phí, thi công nhanh và đảm bảo bề mặt đồng đều hơn trong quá trình sử dụng.